لایروبی، راه حل علاج بخشی خلیج گرگان نیست

لایروبی، راه حل علاج بخشی خلیج گرگان نیست به گزارش خرید و فروش حیوان خانگی رئیس پژوهشکده علوم زمین سازمان زمین شناسی با اشاره به ارائه راه حل برای نجات بخشی خلیج گرگان، اظهار داشت: برمبنای مطالعات ما لایروبی راه نجات بخشی این حوضه نیست؛ چونکه با این اقدام تنها نرخ رسوبگذاری در این خلیج افزایش می یابد که این وضعیت به خشکتر شدن آن می انجامد.


به گزارش خرید و فروش حیوان خانگی به نقل از ایسنا دکتر راضیه لک امروز در جشنواره آب با طرح این سوال که علل کمبود آب به سبب تغییر مکانیسم بارش و تغییر اقلیم است یا کارهای انسانی؟، اضافه کرد: سوال مطرح دیگر آنست که مدیریت های ناکارآمد حیطه آب سبب شده که امروزه به بحران های در رابطه با آب همچون خشکسالی ها و فرونشست و سیل و گرمایش های ناگهانی و تغییرات آب و هوایی شده است. بی گمان قسمتی از علل این پدیده های ناشی از کارهای انسانی و گرمایش زمین سبب شده که وضعیتی که هزاران سال کره زمین خودش تجربه می کرد و ما بعنوان تغییرات اقلیم از آن یاد می کردیم، امروز زمین با شرایطی روبه رو شده است که طی یک تا دو دهه به یک باره تغییرات دمایی و بارش را شاهدیم.
وی افزود: این تغییرات ناگهانی چیزی نیست جز کارهای انسانی و گرمایش زمین که سبب تغییرات در مدت زمان کم طول چند دهه بجای چند هزار ساله شده است و از طرف دیگر کره زمین نیز نمی تواند خودرا با این شرایط ایجاد شده، وفق دهد؛ بدین جهت با یکسری واکنش هایی روبه رو شده که لازم است ما رفتارهای مناسبی به این واکنش زمین در رابطه با گرمایش زمین، داشته باشیم.
لک با اشاره به اخبار گوناگون انتشار یافته از طرف رسانه ها در حوزه تغییر اقلیم در یک دهه اخیر، نمونه آنرا دریاچه ارومیه عنوان نمود و تصریح کرد: نمونه دیگر آن دریاچه مهارلو در نزدیکی شهر شیراز و یکی از ۱۱ تالاب دریاچه فارس است که خشکسالی و کم بارانی موجب خشکی و افزایش گرد و غبار سطح آن شده است.
به گفته ی ایشان، مهارلو در حالی امروز خشک شده که روزگاری با قایق از روی آن رفت و آمد می شد، ولی امروز با ماشین از آن عبور می کنند که این شرایط در دو دهه اخیر رخ داده است و این امر برای کره زمین امری غیرعادی بشمار می رود.
رئیس پژوهشکده زمین شناسی سازمان زمین شناسی، تالاب بختگان را نمونه دیگری از بحران محیط زیست نام برد و افزود: این وضعیت حتی درباره تالاب های استان پرباران حاکم است که نمونه آن تالاب انزلی است.
وی ایران را کشور پر آبی ندانست و اظهار داشت: ما برای آنکه تشخیص دهیم که چه مقدار از این تغییرات در اکوسیستم، ناشی از شرایط طبیعی و تغییر اقلیم است و چه مقدار از آن ناشی از سوءمدیریت و رفتار نامناسب با اکوسیستم های مختلف است، لازم است درباره گذشته اکوسیستم های مختلف را بازسازی نماییم تا اثرات آنتروپوژنیک و ژئوژنیک را از یکدیگر تفکیک نماییم. در این راستا سازمان زمین شناسی و پژوهشکده علوم زمین مطالعاتی را در حوزه پیش بینی وضعیت اقلیم آینده و دوره های کم بارش و پربارش شروع کردند و در ضمن آن شرایط گذشته را بازسازی کردیم.
بگفته وی این مطالعات در محیط های دریایی چون خلیج فارس، جنوب ایران در دریای عمان، چابهار، اطراف کنارک، دریای کاسپین و همین طور در تالاب هایی چون مهارلو، ارژن، گاوخونی، شادگان و بختگان و در دریاچه های ارومیه، مهارلو و زریوار اجرائی شده است.
لک، ابزار این مطالعات را برداشت مغزه هایی دانست که از محیط های دریاچه ای، تالابی و خلیج برداشت شده است تا دوره های پربارش و کم بارش را مشخص نماییم، اضافه کرد: در دنیا برای به دست آوردن داده های حاصل از مطالعات دیرینه اقلیم از روش های ایزوتوپ اکسیژن و کربن، حلقه های درختی، گرده های گیاهی، فون جانوری، حشرات، استالاگمیت و استالاگتیت و مغزه های یخ استفاده می شود که در این مطالعات تمرکز ما بر مطالعات رسوب شناسی و ژئوشیمیایی بوده است.
رئیس پژوهشکده علوم زمین، اشاره کرد: در دنیا در حوزه مطالعات دیرینه اقلیم مطالعات وسیعی انجام شده است تا از داده های آن برای پیش بینی اقلیم آینده استفاده کنند و این مطالعات در ایران تنها محدود به چند نقطه می شود که شامل دریاچه زریوار، ارومیه و شمال غرب ایران می شود و این در حالیست که در ایران باید کارهای بیشتری انجام شود؛ از طرف سازمان زمین شناسی در سال ۱۳۸۰ بر روی دریاچه مهارلو مطالعاتی صورت گرفته است و با مغزه هایی که از این دریاچه دریافت کردیم دانش این مطالعات وارد کشور شده است و پس از آن دریاچه ارومیه در سال ۸۶ در دست مطالعه قرار گرفت.
لک، تشک، بندر عباس و بوشهر و سواحل کنارک و چابهار و پلایای جازموریان و سواحل گمیشان را از دیگر مطالعات دیرینه اقلیم شناسی این سازمان نام برد و تصریح کرد: در مطالعات دیگری که سازمان زمین شناسی مجری آن بود، بانک اطلاعات دیرینه اقلیم ایران را تهیه کردیم. در این بانک کلیه مطالعات انجام شده استخراج و در آن بارگذاری شده است. ولی باید گفته شود که در ایران با این وسعت، این میزان مطالعات کم است و برای آنکه بتوانیم اولویت های مطالعاتی در حوزه تغییر اقلیم را استخراج نماییم، مطالعات دیگری را اجرائی کردیم.
وی به بیان ۳ فاز مورد تایید دانشمندان درباب شرایط آب و هوایی هولوسن که برای تفسیر داده های دیرینه اقلیمی ایران مبنا قرار گرفت، پرداخت و در این زمینه توضیح داد: پیش از هولوسن، یانگر دریاس از ۱۲۸۰۰ تا ۱۱ هزار و ۵۰۰ سال قبل یعنی عصری شبیه عصر یخبندان بوده که در این دوره ۳ فاز تعریف شده است. فاز اول از ۱۱ هزار و ۵۰۰ تا ۹ هزار سال قبل، فاز دوم از ۹ هزار سال قبل تا ۶ هزار سال قبل و فاز سوم از ۶ هزار سال قبل تا انقلاب صنعتی را شامل می شود و باید همه این فازها در مطالعات دیرینه اقلیم مورد بررسی قرار گیرند.
لک افزود: مورد دیگری که در بانک اطلاعات دیرینه اقلیم ایران تهیه شد، از پالئوستوسن، ارلی هولوسن و زمان حال را برای مناطق مختلف ایران از زاگراس شمال غرب، نئور و زریوار، زاگرس میانی (هشیلان)، میرآباد، جنوب و جنوب غرب ایران و مهارلو، مدل سازی کردیم که بدانیم در چه دوره هایی خشک بوده و در چه زمان هایی بارش داشته و منابع رطوبتی از چه مناطقی وارد ایران می شده است.
وی با اعلان اینکه اطلاعات این مدل سازی برمبنای مقالات پخش شده، استخراج شد، افزود: برمبنای داده های این بررسی، اولویتی تهیه شد که اگر محقق خواست در حوزه دیرینه اقلیم مطالعه کند، بداند که اولویت این مطالعات در کدام مناطق است.
بگفته این محقق زمین شناس، در شمال شرق ایران اطلاعات بسیار کمی وجود دارد و اولویت بعدی بخش های کویری و میانی ایران است.
مطالعه بر روی خلیج گرگان
رئیس پژوهشکده زمین شناسی به وضعیت خلیج گرگان اشاره نمود و اظهار داشت: نوسانات دریای کاسپین را همه می دانند. هر بار که دریای خزر به طرف ساحل حرکت می کند، همه نگران هستند که یکسری از تاسیسات ساحلی زیر آب برود و هر زمان که آب عقب گرد دارد، نگران هستیم که بنادر از آب خارج و یا تالاب ها خشک می شوند.
وی افزود: واقعیت آنست که کاسپین یک دریاچه است و نمی دانیم که این دریاچه چه بازی هایی را در قبل تغییر اقلیم دارد. این موردی است که باید بر روی آن مطالعه شود.
لک افزود: مساحت خلیج گرگان ۲۰۷ کیلومتر مربع کم شده و به ۳۲۵ کیلومتر مربع می رسد و در این شرایط کانال "خوزینی" بطور کامل بسته می شود و کانال اصلی خلیج گرگان به دریای خزر حدودا بسته می شود و تنها مسیر بسیار باریکی از ارتباط را با دریای خزر برقرار خواهدنمود.
این محقق یکی از چالش های این خلیج را مسدود شدن یکی از کانال های ارتباطی آن با خزر عنوان و اشاره کرد: این خلیج و شبه جزیره میانکاله دو راه ارتباطی با دریای خزر دارند که شامل کانال "چپقلی" و "آشوراده" است که بتازگی درگیر مشکلاتی شده اند.
وی با اشاره به مشکلات اخیر خلیج گرگان، اظهار داشت: عمق این خلیج خیلی کم شده، ضمن آنکه کانال های ارتباط آن با خزر کوچک شده و امکان تبادل آب بوسیله یک کانال بسیار کوچکی صورت می گیرد.
لک، افزایش نرخ رسوبگذاری، کاهش دبی آب ورودی به رودها به سبب راه اندازی سد در بالادست رودها و افزایش جمعیت را از دیگر چالش های این خلیج نام برد و تصریح کرد: علاوه بر آن سواحل جنوب و جنوب شرقی کاسپین تا حدود ۳۰۰ تا ۴۰۰ متر از دیگر چالش های این خلیج است و سواحل خاوری دریای کاسپین درحال پسروی است و این مساله موجب پیشروی ساحل و اسکله بندر ترکمن به سمت دریا شده است.
رئیس پژوهشکده زمین شناسی با اشاره به ارائه پیشنهادی برای لایروبی خلیج گرگان برای غلبه بر چالش های آن، توضیح داد: در این پیشنهاد آمده که با لایروبی کانال "خوزینی و آشوراده"، ارتباط خلیج و دریای کاسپین را افزاش دهیم. ولی از نظر ما تصور می شود که این راه حل می تواند مشکلات جدیدتری را برای این منطقه ایجاد کند؛ چونکه هم اکنون تبادل میان آب دریای کاسپین و خلیج گرگان از آبراهه بسیار باریکی که باقیمانده است، صورت می گیرد.
وی با تاکید بر این که امکان ندارد که آب کاسپین افزایش یابد و آب خلیج گرگان افزایش نیابد، افزود: بدین جهت مشکل این خلیج با لایروبی برطرف نخواهد شد و اینگونه نیست که با لایروبی آب خلیج گرگان افزایش یابد، ولی ممکنست وضعیت دیگری حاکم شود که کمتر به آن توجه شده است.
وی افزود: عمده جریانات کاسپین به سمت خلیج گرگان است و این جریانات، رسوب را از کانال ها وارد خلیج گرگان می کند، ولی جریان از سمت خلیج به سمت خزر، خیلی کم و کم انرژی است، چون خلیج گرگان یک محیط آبی آرام است؛ از این اگر این جریانات بخواهد رسوبات را از خلیج خارج کند، حدودا جزو محالات است و افزایش دهانه کانال های ارتباطی میان این دو حوضه آبی بوسیله لایروبی سبب خواهد شد که رسوبات بیشتری بوسیله جریانات آبی وارد خلیج شود و بنا بر این سرعت خشکی و رسوب گذاری در این خلیج افزایش می یابد.
لک، مشکل اصلی این خلیج را در سرعت رسوب گذاری آن دانست و تصریح کرد: سرعت رسوبگذاری در این خلیج ۱۰ برابر کاسپین است و دریای کاسپین نیز جزو دریاهایی با نرخ رسوبگذاری بالا نسبت به دریاهای آزاد است و بر این اساس احتمال می رود که با لایروبی خلیج گرگان، سرعت رسوب زایی بالاتر برود.
چالش های ارومیه که نادیده گرفته شد
رئیس پژوهشکده زمین شناسی با اشاره به مطالعات انجام شده بر روی دریاچه ارومیه، اظهار داشت: در سال های ۸۶ و ۸۷ ما اعلام کردیم تغییر اقلیم نمی تواند تا این اندازه در کاهش سطح آب دریاچه ارومیه موثر باشد، ولی این نظریه با مخالفت شدید مواجه گردید و زمان های طلایی را به سبب همین مقاومت ها از دست دادیم، چون همه شرایط دریاچه ارومیه به تغییر اقلیم نسبت داده شد؛ ولی ما بوسیله مغزه گیری هایی، یکسری داده های علمی را تهیه کردیم.
لک تصریح کرد: ما با این مطالعات سند علمی درباره دریاچه ارومیه تهیه کردیم که حدودا مورد پذیرش همگان قرار گرفت، چون این مطالعات، بررسی رسوبات دریاچه تا حدود ۱۳ هزار سال قبل را در بر می گرفت و نشان داد که این دریاچه حتی در زمان هایی که اقلیم گرمتر از شرایط فعلی داشتیم، وضعیت دریاچه ای داشته است.
وی با اعلان اینکه در آن زمان این دریاچه ۴ درجه گرمتر از شرایط فعلی را تحمل کرده است، اظهار نمود: زمان خشک شدن دریاچه ارومیه مربوط به هولوسن آغازین می شود و بسیار از دریاچه های جهان خشک شدند. این سند علمی سبب شد که ما در مجامع علمی اثبات نماییم که به داد دریاچه ارومیه برسیم و این ناکارآمدی مدیریت منابع آب است که باعث شده که وضعیت این دریاچه به این وضعیت برسد.
وی پیشنهاد کرد: باتوجه به اهمیت مطالعات دیرینه اقلیم در کشور برای مدیریت و برنامه ریزی اکوسیستم های مختلف در آینده، پیشنهاد می شود پروپوزال های کلان و مالتی دیسیپلین برای تعیین روند خشکسالی ها و ترسالی تدوین و با هم افزایی داخلی و خارج کشور، یک بانک اطلاعات کامل و جامعی تهیه شود و ملاک عمل قرار گیرد.




منبع:

1400/12/17
10:53:33
5.0 / 5
220
تگهای خبر: آب , اقلیم , انرژی , بارش
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب
نظر شما در مورد این مطلب
نام:
ایمیل:
نظر:
سوال:
= ۲ بعلاوه ۳
خرید و فروش حیوان خانگی خرید و فروش حیوان خانگی
petfind.ir - حقوق مادی و معنوی سایت خرید و فروش حیوان خانگی محفوظ است

خرید و فروش حیوان خانگی

انواع حیوانات خانگی و لوازم و خوراک